Havza Haber Ajansı muhabirine konuşan İslami Şûra Meclisi Uzmanlar Meclisi üyesi ve Dahiye’de Buluşma kitabının anlatıcısı Hüccetülislam ve’l-Müslimin Muhsin Haydari, şehit Seyyid Hasan Nasrallah ile gerçekleştirdiği ilk görüşmeye ilişkin şunları anlattı:
“İlk görüşmemiz tamamen sakin ve samimi bir ortamda gerçekleşmişti. O görüşmede, bir süre önce Farsça olarak kaleme aldığım ve Kum İlim Havzaları Müderrisler Birliği tarafından basılarak yayımlanan Velâyet-i Fakih adlı kitabımı Seyyid Hasan Nasrallah’a takdim ettim.
Şehit Nasrallah kitabı biraz karıştırdıktan sonra şöyle dedi:
‘Bizim gençlerimiz İmamiye fıkhındaki siyasi fıkıh konusunda bilgi sahibi değiller. Oysa Şii fıkhında siyasi fıkha ilişkin önemli bölümler var. Ancak bu kaynaklar eski kültür ve edebiyat anlayışıyla kaleme alındığı için gençlerimiz tarafından kullanılamıyor. Bu nedenle onların zihninde velâyet-i fakih, İslami hükümet ve siyasi meselelere katılım konusunda çok sayıda şüphe ve soru işareti bulunuyor.’
Seyyid, Şii gençlerin bu konudaki durumunu ‘yoksulluk’, Sünni gençlerin durumunu ise ‘kıtlık’ olarak nitelendirdi ve Sünni gençlerin, İmamiye siyasi fıkhını günümüz diliyle ve çağdaş bir üslupla açıklayıp temellendirecek eser ve kaynakların peşinde olduklarını söyledi.
Ardından Seyyid Hasan kitabı kapatıp önüne alarak şöyle devam etti:
‘Biz, havza-i ilmiye ve sizin gibi kişilerden bizim için bu tür kaynaklar kaleme almanızı istiyoruz. Eminim ki Sünni gençler bu dil ve kültürle bizim siyasi fıkhımızı tanırlarsa Ehl-i Beyt’e (a.s.) yöneleceklerdir. Bugün inkılabî Sünni gençlerin siyasi fıkha ihtiyacı var. Eğer Şii fıkhında onların ihtiyaçlarını karşılayacak böyle bir birikimin bulunduğunu bilirlerse, malulün haklılığından hareketle illetin haklılığını anlayacaklardır.’
Seyyid Hasan ayrıca şöyle dedi:
‘Örneğin Lübnan’da birçok konuda belirsizlik yaşıyoruz. Bir taraftan hükümet İslami değil; cumhurbaşkanı Hristiyan, başbakan Sünni, Meclis Başkanı ise Şii. Şii fıkhındaki teoriye göre bu hükümet tağut hükümeti sayılıyor. Peki Şiilerin siyasi katılım hakkı var mı, yok mu? Meclis üyesi olabilirler mi? Bakan olabilirler mi? Vali olabilirler mi? Bir devlet kurumunun yönetim sorumluluğunu üstlenebilirler mi? Şer‘i açıdan görevleri nedir? İmamiye siyasi fıkhı bütün bunlara cevap vermiştir. Dolayısıyla velâyet-i fakih meseleleriyle ilgili soruların cevaplandırılmasına ihtiyacımız var.’
Yaklaşık iki saat süren sohbetin ardından şehit Seyyid Hasan Nasrallah ile gerçekleştirdiğimiz bu güzel görüşme sona erdi. Kaldığım yere dönerken onun sözlerini, havzaya yönelttiği önemli talebi düşünüyordum. Bir araştırmacı ve yazar olarak kendimi bu talebe karşı sorumlu hissediyordum.”
Sünnilerin Şehit Nasrallah ve Direnişe Güçlü Desteği
Hüccetülislam ve’l-Müslimin Haydari, sözlerinin devamında İran’daki popülerliğine ilişkin bir anısını da şöyle anlattı:
“Lübnan’a yaptığım dördüncü seyahatte, aradan sekiz yıl geçtikten sonra şehit Nasrallah’la yeniden görüştüm. Önceki görüşmemize kıyasla oldukça değişmişti; sakallarının büyük bölümü beyazlamıştı.
Kendisine, ‘Bütün Şiiler sizi İslam’ın, Şiiliğin ve küresel küfür ve Siyonizme karşı İslam cephesinin öncüsünün sembolü olarak görüyor. Öyle ki bazen bir toplantıda sizin ve Hizbullah’ın lehine dua edilmediğinde topluluk buna itiraz ediyor’ dedim.
Uzmanlar Meclisi üyesi, Seyyid Hasan Nasrallah’ın tevazuyla bu sözlerden duyduğu memnuniyeti dile getirdiğini ve bunun doğal olduğunu, İran halkından da zaten Hizbullah’a yönelik böyle bir tutum beklediğini söylediğini aktardı. Nasrallah ayrıca, İranlıların Hizbullah’a büyük bir lütufta bulunduğunu ifade etti.
Seyyid Hasan, bu konuyla ilgili olarak Sünniler arasında da Hizbullah’a yönelik olumlu yaklaşımın bulunduğunu gösteren bir olayı anlattı. Ürdün’ün İrbid şehrinde yaşanan olayı şöyle aktardı:
Cuma namazı hutbesini veren hatip, konuşmasının başında Şiilere yönelik suçlamalarda bulunarak Şiilerin Sünnileri necis kabul ettiğini söyledi. Bunun üzerine cemaat arasında bu ayrıştırıcı sözlerden duyulan rahatsızlığın göstergesi olarak büyük bir tepki oluştu.
Şehit Seyyid Hasan şöyle anlattı:
‘Hatip daha sonra, “Seyyid Hasan Nasrallah, Kudüs’ü özgürleştirme niyetinde olduğu konusunda yalan söylüyor” deyince insanlar öfkelendi ve üzerine yürüyerek onu şiddetli biçimde dövdüler. Öyle ki hatip, hoparlör aracılığıyla polisten yardım istemek zorunda kaldı.’
Seyyid Hasan’ın Hizbullah’ın Sünniler arasındaki popülerliğinden söz etmesinin ardından kendisine şöyle dedim:
‘Bu popülerlik doğaldır. Çünkü sizin ortaya koyduğunuz faaliyetler, “İnsanları sözlerinizle değil, güzel davranışlarınızla hayra davet edin” ve “Bizim için sessiz davetçiler olun” anlayışının örneklerindendir. İmam Humeyni de Ehl-i Beyt mezhebini bu şekilde, davranışlarıyla tebliğ ediyordu. Bu nedenle dünya Müslümanları, İran İslam İnkılabı'nın bereketiyle Ehl-i Beyt mezhebine yöneldiler. Lübnan İslami Direnişi de aynı şekilde hareket etti.’”
Şehit Seyyid Hasan sözlerinin devamında Hizbullah’ın Müslüman halklar arasındaki popülerliğine başka bir örnek olarak Şeyh Yusuf Kardavi’nin görüşlerindeki değişimi anlattı.
Nasrallah’ın aktardığına göre, 2000 yılından ve Siyonistlerin Lübnan’dan çıkarılmasıyla elde edilen zaferden sonra, başkanlığını Şeyh Yusuf Kardavi’nin yaptığı Dünya Müslüman Âlimler Birliği tarafından Beyrut’ta bir konferans düzenlendi. Katılımcıların büyük çoğunluğu Sünniydi. Şeyh Yusuf Kardavi de konferansa katılmıştı. Orada benim ve dönemin Filistin’i Destekleme Komitesi sorumlusu Sayın Muhteşemi’nin dışında Şii olarak kimse bulunmuyordu.
Şehit Nasrallah şöyle anlatıyor:
‘Lübnan’ın Siyonist işgalinden kurtarılması konusunda güçlü ve coşkulu bir konuşma yaptım. Topluluk büyük bir coşkuya kapıldı. Şeyh Yusuf da konuşmadan oldukça etkilenmişti. Konuşma sırası kendisine geldiğinde şöyle dedi:
“Şeyh Hasan! Biz, Musa’ya, ‘Sen ve Rabbin gidin savaşın, biz burada oturacağız’ diyen İsrailoğulları gibi değiliz. Aksine biz, Bedir Savaşı’ndan önce Peygamber’e, “Git, sen ve Rabbin savaşın; biz de sizinle birlikte savaşacağız” diyen sahabeler gibiyiz. Biz de bugün size şöyle söylüyoruz: Ey Şeyh Hasan, sen ve Hizbullah gidin İsrail’e karşı savaşın; biz de sizinle birlikte savaşacağız.”
Şeyh Kardavi bu sözleri söylediğinde topluluk büyük bir coşkuyla ayağa kalktı ve tezahürat yaptı. Ardından yanıma gelerek biat ettiler.
Ancak aynı Şeyh Yusuf, 33 Gün Savaşı’ndan sonra 180 derece dönerek Hizbullah’a karşı muhalif bir tutum aldı. Çünkü savaşın ardından Şiiliğin lehine oluşan dalgadan endişe etmişti.’
Seyyid Hasan sözlerinin devamında, Mısır İhvan-ı Müslimin’inin önde gelen isimlerinden ve Mısır seçimlerine de katılmış olan Dr. Muhammed el-Avva’ya Şeyh Yusuf’un tutumunu neden değiştirdiğini sorduğunu anlattı.
El-Avva’nın kendisine şu cevabı verdiğini aktardı:
‘Şeyh Yusuf, 33 Gün Savaşı’ndan sonra Mısır’a gitti. Aradan birkaç gün geçmesine rağmen bazı Ezher âlimleri, hocaları ve araştırmacılar kendisini ziyarete gelmeyince onları sordu. Kendisine, “Onların Şii olduklarını bilmiyor musunuz?” diye cevap verdiler. Bu durum onu oldukça şaşırttı ve o andan itibaren bir tehlike hissetmeye başladı.’
Ardından ben de, ‘Anlaşılan oğlu da sizin övgünüzde yazdığı ve Şiiliğe yöneliş izleri taşıyan şiirleriyle onun içinde korkunun oluşmasında etkili olmuş’ dedim.
Şehit Nasrallah sözlerini şöyle sürdürdü:
‘Bir keresinde seksen yaşını geçmiş Ezher âlimlerinden Şeyh Ebu’l-Azâim yanıma geldi. Kendisine, “Mısır’da Şiiliğe yöneliş dalgasının çok güçlü olduğunu kim söylüyor? Biz Mısır halkının Şiiliğe yönelmesi için ne yaptık? Kime ‘Şii olun’ dedik? Mısır hükümeti İran’la serbest ilişkiler kurulmasından neden korkuyor? İran’dan Mısır’a turistik amaçlarla gelen insanların Mısırlıların mezhebi üzerinde ne gibi bir etkisi olabilir?” diye sordum.
Şeyh Ebu’l-Azâim cevap olarak şöyle dedi:
“Şüphesiz sizin, hiç kimseyi Şii olmaya davet etmediğinize ilişkin sözünüz doğrudur. Ancak gerçek şu ki Mısır’da bu yöneliş oldukça güçlüdür. Eğer bir gün Mısır halkı özgürlüğe kavuşursa, onların önemli bir bölümünün Şii olduğu ortaya çıkacaktır.”’
Seyyid Hasan, Şeyh Yusuf’un korkusu ve rahatsızlığı hakkında da şunları söyledi:
‘Şeyh Yusuf, Sünni âlimlere hitaben yayımladığı bir bildiride Şiileşme akımına karşı dikkatli olmaları konusunda uyarıda bulundu. Bunun üzerine yardımcısı bu bildiriyi eleştirdi ve bu eleştirisi nedeniyle Dünya Müslüman Âlimler Birliği’ndeki görevinden alındı.
Şeyh Yusuf’un talimatıyla, Şiiliğe geçen kişiler hakkında araştırma yapmak üzere bir hakikat araştırma komitesi oluşturuldu. Komite, birkaç yıl süren araştırmanın ardından, İslam İnkılabı'nın zaferinden 2006 yılına kadar 50 milyondan fazla Sünninin Şii olduğu sonucuna ulaştı.
Bu araştırmaların sonuçları, Şiiliğe yöneliş konusunda kaleme alınan bir kitapta toplandı. Kitapta dünyanın çeşitli bölgelerine ilişkin istatistikler verilerek bu kişilerin İslam İnkılabı'nın zaferinden sonra Şiiliğe yöneldiği ortaya konulmuştu. Bu kitap gizliydi ancak bizim elimize ulaştı. Elbette bu rakam bana abartılı geliyor.’
Ben de şöyle dedim:
‘Ebu’l-Azâim’in sözleri ve diğer bazı göstergeler dikkate alındığında, bu sayı belki de gerçekte olduğundan daha düşük bile olabilir.’
Seyyid Hasan başını sallayarak:
‘Olabilir, buna ihtimal vermek de uzak değil’ dedi.
yorumunuz